Blog

Bij overthinking kan je maar niet je klep houden. Ik heb het bij mijzelf overthinking genoemd. Ik hoor ook wel de termen over-analyseren, overdenken, imposter of duiveltje voorbij komen. Hoe noem jij het? Je zegt van alles tegen jezelf. ‘Zie je nou wel, je kan het niet.’ – ‘Het zal je nooit lukken.’ – ‘Doe eens wat beter je best.’ – ‘Je bent dom.’ – ‘Wat zullen ze wel niet van je denken.’ – ‘Het is jouw schuld.’ Dat zeg jij tegen jezelf… jij en je zelf. Wie praat hier tegen wie? De meesten zeggen: ‘IK praat tegen meZELF.’ Hierin is het Ik de bewuste opdrachtgever en het Zelf heeft de onbewuste natuurlijke vermogens (1)

Het Zelf beschrijven we als datgene of diegene die de individuele mens ten diepste en in aanleg is. Op de dag van de geboorte (nauwkeuriger nog: op de dag van de conceptie) is er als het jouw persoonlijkheid betreft uitsluitend dat pure, zuivere Zelf. De Zelf die je in oorsprong bent, inclusief het daarin besloten en beloofde Zelf dat je zou kunnen worden als al het meegekregen potentieel benut zou kunnen worden in het leven dat volgt.

Ego definiëren we totnutoe als datgene van het Zelf dat zichtbaar wordt in de buitenwereld: eigenlijk alles wat het Zelf laat zien aan gedrag. In het Ego huizen onze overtuigingen over de wereld en over onszelf.

In het Ego ligt alle zelf opgedane kennis opgeslagen die we nodig hebben om ons Zelf te kunnen laten handhaven in de wereld. Het Ego vertaalt die overtuigingen en die kennis naar adequaat gedrag. Daar zijn wij het Ego natuurlijk buitengewoon dankbaar voor. Wij zien onze overtuigingen en waarden en normen niet als iets dat we hebben aangeleerd om het Zelf zo goed mogelijk te beschermen. Het gedrag dat wij laten zien – bijvoorbeeld een teruggetrokken houding omdat we het participeren in groepen oncomfortabel vinden – dichten wij toe aan wie we denken dat we zijn. ‘Zo ben ik nu eenmaal.’ ‘Ik ben niet zo’n groepsmens.’ ‘Ik ben van nature bescheiden van aard.’ ‘Ik stel geen grenzen.’

Tot het domein van het Zelf behoren passie, bevlogenheid, verlangen, hunkering. To be more than we can be. Omdat we meestal alleen ons Ego bewust kennen en het Zelf maar nauwelijks, zijn we ons de verwijdering tussen ons Ego en ons Zelf niet letterlijk bewust. We nemen het hooguit indirect waar als onbehagen, onrust, gevoelens van gevangen zijn, verloren energie, frustratie, onvermogen. Gedachten als ‘Is dit het nou?’, ‘Ik ben mijn passie kwijt’, ‘Ik doe de verkeerde dingen’, ‘Ik weet niet wat ik wil’, ‘Ik weet niet wie ik ben’, ‘Ik heb geen energie’, ‘Ik kan er geen enthousiasme meer voor opbrengen’, ‘Ik loop steeds tegen hetzelfde op’, ‘Ik word niet begrepen’, ‘Ik heb altijd moeite met bazen’, enzovoort. Of in lichamelijke ongemakken als migraine, maagklachten, hartklachten, burn-out etc.

Een professionele coach brengt de grootste delen van je Zelf in bewustzijn voor een gezond samenspel tussen je Zelf en je Ego.

(1)  Gallwey, T. W.: Beter tennis. Succes door balans tussen lichaam en geest. Rijswijk, 1999. pp. 23-47.